Συνεντεύξεις
Συνέντευξη Νίκου Σακκά – Δημάρχου Τρικκαίων: Τρίκαλα, πρότυπο ευφυούς και βιώσιμης πόλης
19 Νοεμβρίου 2026 · Arcus Real Estate · 10′ ανάγνωση

Ο Δήμαρχος Τρικκαίων, κος Νίκος Σακκάς, μιλά στο ESTATE για τον ψηφιακό μετασχηματισμό της πόλης, τις προκλήσεις της βιώσιμης ανάπτυξης και το όραμα για ένα σύγχρονο αστικό περιβάλλον που αξιοποιεί την τεχνολογία προς όφελος του πολίτη.
Κύριε Δήμαρχε, τι σημαίνει στην πράξη ο όρος «Έξυπνη Πόλη» για τον Δήμο Τρικκαίων και πώς μεταφράζεται στην καθημερινότητα των πολιτών;
Καταρχάς, σας ευχαριστώ για την ευκαιρία να παρουσιάσω μια σειρά δράσεων που σχετίζονται με μια έννοια η οποία τα τελευταία χρόνια χρησιμοποιείται ευρέως, αλλά συχνά παρερμηνεύεται. Ο όρος «Έξυπνη Πόλη» αποτελεί τη μετάφραση του αγγλικού Smart City. Προσωπικά θεωρώ ότι ο όρος «Ευφυής Πόλη» αποδίδει καλύτερα το πραγματικό του περιεχόμενο, καθώς στη χώρα μας η λέξη «έξυπνος» μπορεί εύκολα να παρεξηγηθεί.
Στα Τρίκαλα, όμως, μιλάμε για πραγματικές και ουσιαστικές λύσεις που βελτιώνουν την καθημερινότητα των πολιτών. Είτε μέσα από άμεσες ψηφιακές υπηρεσίες είτε μέσω της αναβάθμισης των δημοτικών λειτουργιών, στόχος μας είναι ένας: να κάνουμε τη ζωή των ανθρώπων πιο εύκολη, πιο ασφαλή και πιο ποιοτική.
Η φιλοσοφία αυτή διατρέχει κάθε τομέα της δημοτικής πολιτικής – από την υγεία, την κοινωνική μέριμνα και την κινητικότητα μέχρι την προστασία του περιβάλλοντος, τη συνδεσιμότητα και τη διαχείριση των φυσικών πόρων. Για να λειτουργήσουν όμως όλα αυτά ως ένα ενιαίο σύνολο, απαιτείται ένας ολοκληρωμένος σχεδιασμός.
Αυτόν τον ρόλο επιτελεί το restart mAI city, το μεγαλύτερο πρόγραμμα ψηφιακής μετάβασης που υλοποιείται σήμερα σε ελληνική πόλη εκτός Αθηνών και Θεσσαλονίκης, με χρηματοδότηση ύψους 69 εκατομμυρίων ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης.

Το πρόγραμμα δεν σχεδιάστηκε θεωρητικά. Προηγήθηκε η πολυετής συμμετοχή του Δήμου σε δεκάδες ευρωπαϊκά και εθνικά πιλοτικά έργα, μέσα από τα οποία αξιολογήσαμε ποιες λύσεις έχουν πραγματική αξία για τον πολίτη και μπορούν να εφαρμοστούν αποτελεσματικά στην πράξη.
Έτσι καταλήξαμε σε ένα ολοκληρωμένο σχέδιο με 10 βασικούς άξονες και 76 επιμέρους έργα, που καλύπτουν την κινητικότητα, την υγεία και την κοινωνική μέριμνα, την ενέργεια, την πολιτική προστασία, το περιβάλλον, τους υδάτινους πόρους, τη διαχείριση απορριμμάτων, την οικονομική ανάπτυξη, τη συμμετοχικότητα, τη συνδεσιμότητα και μια σειρά οριζόντιων ψηφιακών δράσεων.

Ποια ήταν τα πρώτα βήματα που έκαναν τα Τρίκαλα να ξεχωρίσουν πανελλαδικά ως πρότυπο έξυπνης πόλης;
Η πορεία των Τρικάλων προς τον ψηφιακό μετασχηματισμό ξεκίνησε αρκετά χρόνια πριν ο όρος «Έξυπνη Πόλη» γίνει ευρέως γνωστός.
Την περίοδο που η χώρα βρισκόταν στον ρυθμό της προετοιμασίας των Ολυμπιακών Αγώνων, στα Τρίκαλα υλοποιούσαμε ήδη τα πρώτα έργα ελεύθερης ασύρματης πρόσβασης στο διαδίκτυο (free Wi-Fi). Ακολούθησαν σημαντικές δράσεις μέσω της τότε «Κοινωνίας της Πληροφορίας», η δημιουργία του Γραφείου Πληροφορικής και, στη συνέχεια, η ίδρυση της e-trikala, του ψηφιακού αναπτυξιακού βραχίονα του Δήμου.
Μέσα από αυτή τη διαδρομή υλοποιήθηκαν πρωτοποριακές εφαρμογές για την εποχή τους, όπως η τηλεπρόνοια, οι ηλεκτρονικές διαβουλεύσεις με τους πολίτες και πλήθος ψηφιακών υπηρεσιών που σήμερα θεωρούνται αυτονόητες.
Στη συνέχεια ακολούθησαν δεκάδες ευρωπαϊκά έργα που αφορούσαν την κινητικότητα, τη συμμετοχική διακυβέρνηση, τα γεωγραφικά πληροφοριακά συστήματα, την έξυπνη στάθμευση, την εξυπηρέτηση των πολιτών και τη συνεργασία με ευρωπαϊκές πόλεις.
Ξεχωριστή θέση σε αυτή τη διαδρομή κατέχει, κατά τη γνώμη μου, το Λεωφορείο Χωρίς Οδηγό, το οποίο λειτούργησε πιλοτικά στα Τρίκαλα από τον Αύγουστο του 2015 έως τον Φεβρουάριο του 2016. Το εγχείρημα αυτό προσέλκυσε το παγκόσμιο ενδιαφέρον και ανέδειξε την πόλη μας σε διεθνές σημείο αναφοράς για την αυτόνομη κινητικότητα.
Αξίζει επίσης να σημειωθεί ότι πολλές από τις τεχνολογίες που σήμερα θεωρούνται δεδομένες στα σύγχρονα οχήματα, όπως τα συστήματα αισθητήρων και ενεργητικής ασφάλειας, δοκιμάστηκαν πιλοτικά στα Τρίκαλα πριν από τη μαζική εφαρμογή τους.
Ποιες ψηφιακές υπηρεσίες θεωρείτε ότι έχουν τη μεγαλύτερη απήχηση και χρησιμότητα για τους δημότες σήμερα;
Χωρίς αμφιβολία, η υπηρεσία με τη μεγαλύτερη απήχηση είναι το «20000», το Γραφείο Εξυπηρέτησης Πολιτών του Δήμου.
Πρόκειται για κάτι πολύ περισσότερο από μια απλή ψηφιακή υπηρεσία. Είναι ένας ολοκληρωμένος μηχανισμός επικοινωνίας μεταξύ του δημότη και του Δήμου. Οι πολίτες μπορούν να ζητήσουν πληροφορίες, να υποβάλουν αιτήματα, να αναφέρουν προβλήματα ή να καταθέσουν παράπονα, χρησιμοποιώντας κυρίως το τηλέφωνο, αλλά και εφαρμογές μέσω κινητού ή υπηρεσίες γεωεντοπισμού.
Το σημαντικότερο, όμως, είναι ότι κάθε επικοινωνία μετατρέπεται σε εργαλείο βελτίωσης των δημοτικών υπηρεσιών. Δεν περιοριζόμαστε στην καταγραφή ενός αιτήματος. Παρακολουθούμε την εξέλιξή του και επικοινωνούμε εκ νέου με τον πολίτη, ώστε να επιβεβαιώσουμε ότι το πρόβλημα επιλύθηκε και ότι η εξυπηρέτηση ήταν αποτελεσματική.

Θεωρώ πως αυτή είναι η ουσία μιας πραγματικά ευφυούς πόλης: η τεχνολογία να λειτουργεί ως μέσο ουσιαστικής εξυπηρέτησης και όχι ως αυτοσκοπός.
Παράλληλα, υπάρχουν και πολλές «αόρατες» ψηφιακές υπηρεσίες που πλέον θεωρούμε αυτονόητες στην καθημερινότητά μας. Η ηλεκτρονική πληρωμή υποχρεώσεων προς τον Δήμο, η άμεση ανίχνευση βλαβών στα δίκτυα ύδρευσης της ΔΕΥΑΤ, η παρακολούθηση της στάθμης του Ληθαίου ποταμού για την πρόληψη πλημμυρικών φαινομένων, η ελεγχόμενη στάθμευση, τα συστήματα προστασίας των θέσεων στάθμευσης για άτομα με αναπηρία και ο απομακρυσμένος έλεγχος του δημοτικού φωτισμού είναι μερικά μόνο παραδείγματα.
Βρισκόμαστε ακόμη σε μια μεταβατική περίοδο. Με την ολοκλήρωση του προγράμματος restart mAI city, η ψηφιακή μετάβαση των Τρικάλων θα αποκτήσει ακόμη πιο ολοκληρωμένη μορφή, προσφέροντας υπηρεσίες που, ιδανικά, θα γίνουν τόσο φυσικό κομμάτι της καθημερινότητας, ώστε οι πολίτες θα τις χρησιμοποιούν χωρίς καν να σκέφτονται ότι πρόκειται για ψηφιακές καινοτομίες.
Με ποιον τρόπο η τεχνολογία συμβάλλει στη βελτίωση της ποιότητας ζωής σε τομείς όπως η μετακίνηση, η καθαριότητα και η εξυπηρέτηση του πολίτη;
Η τεχνολογία συμβάλλει ουσιαστικά στην καθημερινότητα των πολιτών, προσφέροντας μεγαλύτερη ταχύτητα, καλύτερη οργάνωση και αξιόπιστη πληροφόρηση.
Στον τομέα των μετακινήσεων, ο Δήμος Τρικκαίων συμμετείχε διαχρονικά σε ευρωπαϊκά προγράμματα που αφορούν τη μικροκινητικότητα και τα έξυπνα δίκτυα μεταφορών. Σε μια πόλη όπου το ποδήλατο αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινής ζωής, επενδύουμε σε υποδομές όπως τα φανάρια αντίστροφης μέτρησης, οι «έξυπνες» διαβάσεις πεζών και τα σύγχρονα συστήματα ελεγχόμενης στάθμευσης.

Παράλληλα, σχεδιάζουμε την ανάπτυξη ενός ολοκληρωμένου πληροφοριακού συστήματος που θα οργανώνει αποτελεσματικότερα τα δρομολόγια των αστικών συγκοινωνιών, βελτιώνοντας την εξυπηρέτηση των επιβατών.
Στον τομέα της καθαριότητας, αξιοποιούμε ψηφιακές πλατφόρμες διαχείρισης αποβλήτων, συστήματα εναλλακτικής διαχείρισης, δράσεις ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης των πολιτών, καθώς και τους νέους βυθιζόμενους «έξυπνους» κάδους. Όλες αυτές οι παρεμβάσεις εντάσσονται στη συνολική στρατηγική μας για την επίτευξη της Κλιματικής Ουδετερότητας, καθώς ο Δήμος Τρικκαίων συμμετέχει στην Ευρωπαϊκή Αποστολή των 100 Κλιματικά Ουδέτερων και Έξυπνων Πόλεων. Για εμάς, η τεχνολογία και η περιβαλλοντική πολιτική δεν λειτουργούν ανεξάρτητα· αποτελούν δύο αλληλένδετους πυλώνες μιας σύγχρονης και βιώσιμης πόλης.

Όσον αφορά την εξυπηρέτηση του πολίτη, πέρα από τη λειτουργία του «20000», προχωρούμε στη δημιουργία μιας νέας πλατφόρμας ενημέρωσης και συμμετοχής, μέσω της οποίας οι δημότες θα έχουν ακόμη πιο ενεργό ρόλο στη διαμόρφωση της τοπικής διακυβέρνησης.
Πρόκειται για έργα που ήδη υλοποιούνται και ευελπιστούμε ότι μέχρι το τέλος του έτους θα έχουν τεθεί σταδιακά σε λειτουργία.
Πώς διασφαλίζεται ότι οι ψηφιακές καινοτομίες είναι προσβάσιμες σε όλους, ανεξαρτήτως ηλικίας ή ψηφιακών δεξιοτήτων;
Η επιτυχία κάθε ψηφιακής μετάβασης εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τον ψηφιακό γραμματισμό των πολιτών.
Πρόκειται για μια διαδικασία που εξελίσσεται διαρκώς, καθώς η τεχνολογία μεταβάλλει συνεχώς τον τρόπο με τον οποίο εργαζόμαστε, επικοινωνούμε και εξυπηρετούμαστε.
Παρότι η εκπαίδευση στις ψηφιακές δεξιότητες δεν αποτελεί τυπική αρμοδιότητα της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, ο Δήμος Τρικκαίων έχει επιλέξει να επενδύσει ουσιαστικά και σε αυτόν τον τομέα. Έχουμε ήδη υλοποιήσει δράσεις εκπαίδευσης για συμπολίτες μας από την κοινότητα των Ρομά, ενώ συμμετέχουμε και στο πρόγραμμα «Όλοι Digital», το οποίο απευθύνεται κυρίως σε μεγαλύτερες ηλικιακές ομάδες, ενισχύοντας την εξοικείωσή τους με τις νέες τεχνολογίες.
Ταυτόχρονα, η ευρεία χρήση των έξυπνων κινητών τηλεφώνων έχει συμβάλει σημαντικά στην ανάπτυξη ψηφιακών δεξιοτήτων σε όλες σχεδόν τις ηλικίες. Σήμερα, ακόμη και άνθρωποι που μέχρι πριν από λίγα χρόνια δεν είχαν ιδιαίτερη επαφή με την τεχνολογία χρησιμοποιούν καθημερινά ψηφιακές εφαρμογές με ευκολία.
Δική μας ευθύνη είναι να διασφαλίζουμε ότι όλες οι υπηρεσίες και τα δεδομένα που αφορούν άμεσα τον πολίτη παραμένουν εύκολα προσβάσιμα και παρέχονται χωρίς οικονομική επιβάρυνση.
Με ποιους φορείς (πανεπιστήμια, ιδιωτικές εταιρείες, ευρωπαϊκά δίκτυα) συνεργάζεται ο Δήμος για την ανάπτυξη «έξυπνων» λύσεων;
Η εξωστρέφεια αποτελεί βασικό στοιχείο της αναπτυξιακής στρατηγικής του Δήμου Τρικκαίων. Η στενή συνεργασία μας με την Ευρωπαϊκή Ένωση μάς έχει επιτρέψει να συμμετέχουμε διαχρονικά σε σημαντικά ερευνητικά και αναπτυξιακά προγράμματα, αποκτώντας πολύτιμη εμπειρία και τεχνογνωσία. Μετά την επιτυχημένη υλοποίηση του προγράμματος του Λεωφορείου Χωρίς Οδηγό, ο Δήμος μας απέκτησε διεθνή αναγνώριση ως ένας αξιόπιστος εταίρος σε έργα καινοτομίας. Αυτό μας δίνει σήμερα τη δυνατότητα να συμμετέχουμε ενεργά στη διαμόρφωση νέων συνεργασιών και να επιλέγουμε στρατηγικά τις πρωτοβουλίες στις οποίες θα επενδύσουμε.

Καθοριστικό ρόλο σε αυτή τη διαδρομή διαδραματίζει η e-trikala, η οποία διαθέτει εξειδικευμένο επιστημονικό προσωπικό με σημαντική εμπειρία στον σχεδιασμό και την υλοποίηση ευρωπαϊκών έργων.
Παράλληλα, έχουμε αναπτύξει συνεργασίες με κορυφαίες εταιρείες τεχνολογίας και διεθνώς αναγνωρισμένους οργανισμούς, δημιουργώντας σχέσεις εμπιστοσύνης που μας επιτρέπουν να υλοποιούμε καινοτόμες λύσεις με ουσιαστικό όφελος για την τοπική κοινωνία.
Ο κατάλογος αυτών των συνεργασιών είναι ιδιαίτερα εκτενής και αποτελεί, κατά τη γνώμη μου, μία από τις σημαντικότερες παρακαταθήκες που έχει δημιουργήσει ο Δήμος Τρικκαίων όλα αυτά τα χρόνια.
Ποια είναι τα μεγαλύτερα εμπόδια ή προκλήσεις που αντιμετωπίζει μια έξυπνη πόλη στην Ελλάδα σήμερα;
Η μεγαλύτερη πρόκληση, κατά τη γνώμη μου, είναι να πάψουμε να ταυτίζουμε την έννοια της «έξυπνης πόλης» αποκλειστικά με την τεχνολογία. Μια πραγματικά ευφυής πόλη δεν χαρακτηρίζεται από τον αριθμό των ψηφιακών εφαρμογών που διαθέτει, αλλά από τον τρόπο με τον οποίο οι πολίτες ζουν, μετακινούνται, επικοινωνούν με τον Δήμο και συμμετέχουν ενεργά στη διαμόρφωση της καθημερινότητάς τους.
Δεν είναι απαραίτητο να διαθέτει κανείς το πιο σύγχρονο κινητό τηλέφωνο για να συμβάλει στη βελτίωση της πόλης του. Αυτό που έχει μεγαλύτερη σημασία είναι να γνωρίζει πώς μπορεί να αξιοποιήσει τα διαθέσιμα εργαλεία, να εκφράσει τις ανάγκες του και να συμμετέχει ενεργά σε μια κοινωνία που εξελίσσεται διαρκώς.
Οι αλλαγές που φέρνει η τεχνολογία επηρεάζουν ήδη τον τρόπο ζωής μας και διαμορφώνουν τις επόμενες γενιές. Γι’ αυτό μια ευφυής πόλη οφείλει να σχεδιάζει με ορίζοντα το μέλλον και όχι μόνο τις ανάγκες του σήμερα.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η ανάπλαση της περιοχής του Ληθαίου ποταμού. Στόχος μας δεν είναι απλώς η δημιουργία ενός νέου δημόσιου χώρου, αλλά ενός ασφαλούς, φιλικού και ποιοτικού αστικού περιβάλλοντος, όπου ο πολίτης θα μπορεί να κινείται με άνεση, προστατευμένος από την κυκλοφορία των οχημάτων και μέσα σε ένα καθαρότερο περιβάλλον.
Πώς συνδέεται η έννοια της έξυπνης πόλης με τη βιώσιμη ανάπτυξη και την προστασία του περιβάλλοντος στα Τρίκαλα;
Η σύνδεση της ευφυούς πόλης με τη βιώσιμη ανάπτυξη είναι άμεση και ουσιαστική.
Δεν μπορεί να υπάρξει πραγματική ανάπτυξη χωρίς ποιότητα ζωής, χωρίς ένα ασφαλές, καθαρό και υγιές περιβάλλον που σέβεται τόσο τον άνθρωπο όσο και τις επόμενες γενιές.
Για εμάς, η ανθεκτικότητα της πόλης σημαίνει διαρκή προετοιμασία, πρόληψη και αποτελεσματική διαχείριση κάθε πρόκλησης.
Στο πλαίσιο αυτό ενισχύουμε συνεχώς την Πολιτική Προστασία, δημιουργώντας Επιτελικό Κέντρο Διαχείρισης Κρίσεων, εγκαθιστώντας σύγχρονες υποδομές έγκαιρου εντοπισμού και αντιμετώπισης έκτακτων φαινομένων, συστήματα πυρανίχνευσης σε δημοτικά άλση και ολοκληρωμένα δίκτυα παρακολούθησης της στάθμης των ποταμών.
Παράλληλα, αξιοποιούμε νέες τεχνολογίες για τη διαχείριση του αστικού πρασίνου, εφαρμόζοντας σύγχρονα συστήματα άρδευσης που προσαρμόζονται στις πραγματικές καιρικές συνθήκες, ενώ αναπτύσσουμε δίκτυα εθελοντών που ενισχύουν την επιχειρησιακή ετοιμότητα του Δήμου.
Φυσικά, οι ψηφιακές λύσεις δεν αντικαθιστούν τις διαχρονικές περιβαλλοντικές παρεμβάσεις. Συνεχίζουμε να επενδύουμε στη φύτευση νέων δέντρων, στον καθαρισμό των υδάτινων διαδρομών, στην αντιπλημμυρική προστασία και στη συνολική αναβάθμιση του δημόσιου χώρου.
Η τεχνολογία, επομένως, λειτουργεί ως εργαλείο που ενισχύει μια συνολική στρατηγική βιώσιμης ανάπτυξης και όχι ως αυτοσκοπός.
Ποιο είναι το όραμά σας για τα Τρίκαλα τα επόμενα 10 χρόνια ως έξυπνη, ανθρώπινη και βιώσιμη πόλη;
Τα Τρίκαλα βρίσκονται στο κέντρο της Ελλάδας και διαθέτουν όλα εκείνα τα χαρακτηριστικά που μπορούν να τα καταστήσουν ακόμη πιο ελκυστικό τόπο για να ζει, να εργάζεται και να τα επισκέπτεται κανείς.
Η πόλη μας έχει ήδη αναπτύξει μια ισχυρή ταυτότητα μέσα από σημαντικά σημεία αναφοράς, όπως ο Μύλος των Ξωτικών, το μεγαλύτερο χριστουγεννιάτικο πάρκο της χώρας, το οποίο υποδέχθηκε περισσότερους από 1,2 εκατομμύρια επισκέπτες το 2024.
Παράλληλα, η πολιτιστική μας κληρονομιά, τα μουσεία, οι αρχαιολογικοί χώροι, οι νέοι πολιτιστικοί χώροι που δημιουργούνται, η σύνδεσή μας με τον Ασκληπιό, οι διαδρομές κατά μήκος του Ληθαίου ποταμού, το Πάρκο Ματσόπουλου, το νέο Πάρκο Τοπικής Χλωρίδας και Πανίδας, η μακρά ποδηλατική παράδοση της πόλης και ο πλούτος του πρωτογενούς τομέα συνθέτουν ένα μοναδικό αναπτυξιακό κεφάλαιο.

Πέρα όμως από τις υποδομές και τα έργα, πιστεύω ότι η μεγαλύτερη δύναμη των Τρικάλων είναι οι άνθρωποί τους. Η φιλοξενία, η δημιουργικότητα και η διάθεση συνεργασίας αποτελούν στοιχεία που διαμορφώνουν τον χαρακτήρα της πόλης μας.
Το όραμά μας για την επόμενη δεκαετία είναι να συνεχίσουμε να επενδύουμε στην καινοτομία, στη βιώσιμη ανάπτυξη και στην ποιότητα ζωής, ώστε τα Τρίκαλα να παραμείνουν μια πόλη που εξελίσσεται διαρκώς, χωρίς να χάνει τον ανθρώπινο χαρακτήρα της.
Θέλουμε έναν Δήμο που θα συνδυάζει την τεχνολογία με τη φροντίδα για τον πολίτη, την ανάπτυξη με τον σεβασμό στο περιβάλλον και την πρόοδο με την κοινωνική συνοχή. Μια πόλη όπου η καινοτομία υπηρετεί τον άνθρωπο και κάνει την καθημερινότητά του καλύτερη.
Συνέντευξη προς: Βασίλης Μπαμπάολους
Γενικός Διευθυντής της Arcus Real Estate

